TÓM TẮT
Giáo dục khi chẩn đoán – Sau khi các biến chứng cấp tính (ví dụ: nhiễm toan ceton do đái tháo đường [DKA], mất nước) được kiểm soát, việc giáo dục cho bệnh nhân mới chẩn đoán đái tháo đường tuýp 1 (T1DM) và người chăm sóc có thể được thực hiện tại bệnh viện hoặc ngoại trú. Bệnh nhân và người chăm sóc được hướng dẫn chuyên sâu về các kỹ năng chăm sóc hằng ngày cho T1DM (ví dụ: kỹ thuật tiêm insulin, theo dõi đường huyết, xét nghiệm ceton, xử trí hạ và tăng đường huyết) (bảng 1). (Xem thêm mục ‘Giáo dục khi chẩn đoán’ ở dưới.)
Theo dõi đường huyết – Đường huyết cần được theo dõi hằng ngày vào các bữa ăn, trước khi đi ngủ, và bất cứ khi nào có nguy cơ tăng hoặc hạ đường huyết (ví dụ: khi mắc bệnh, trước/sau khi tập thể dục) hoặc khi có các triệu chứng nghi ngờ hạ đường huyết hoặc nhiễm toan ceton. Chúng tôi khuyến khích sử dụng thiết bị theo dõi đường huyết liên tục (CGM) sớm sau khi chẩn đoán T1DM, vì CGM có thể cải thiện hiệu quả kiểm soát đường huyết và thường được bệnh nhân cũng như người chăm sóc ưu tiên lựa chọn. (Xem thêm mục ‘Kỹ thuật theo dõi đường huyết tại nhà’ ở dưới.)
Mục tiêu đường huyết nhằm cân bằng giữa nguy cơ xảy ra các biến chứng lâu dài do tăng đường huyết và nguy cơ hạ đường huyết. Mức hemoglobin glycated (A1C) mục tiêu <7% là phù hợp với hầu hết trẻ em và thanh thiếu niên. Tuy nhiên, mục tiêu có thể nới lỏng hoặc thắt chặt hơn tùy vào từng bệnh nhân cụ thể. (Xem thêm mục ‘Mục tiêu đường huyết’ ở dưới.)
Liệu pháp insulin – Insulin được khởi trị ngay khi chẩn đoán; liều khởi đầu dựa trên đặc điểm của bệnh nhân, bao gồm tuổi, giai đoạn dậy thì và tình trạng có nhiễm toan ceton (DKA) khi chẩn đoán hay không. Quá trình chăm sóc tiếp theo tập trung vào việc điều chỉnh liều và phác đồ insulin để duy trì đường huyết trong khoảng mục tiêu. (Xem thêm mục ‘Liệu pháp insulin’ ở dưới.)
Dinh dưỡng và tập luyện – Cần xây dựng kế hoạch dinh dưỡng và tập luyện chi tiết cho từng bệnh nhân thông qua tham vấn với chuyên gia dinh dưỡng. Tập thể dục làm thay đổi nhu cầu insulin tức thời, do đó cần quản lý cẩn thận để tránh hạ đường huyết. (Xem thêm mục ‘Các lưu ý về dinh dưỡng’ ở dưới.)
Theo dõi dài hạn – Tần suất tái khám được cá thể hóa. Các lần thăm khám sẽ dày hơn trong giai đoạn giáo dục ban đầu hoặc ở những bệnh nhân có đường huyết thường xuyên nằm ngoài khoảng mục tiêu. Việc chăm sóc y tế liên tục cho bệnh nhân T1DM bao gồm rà soát xu hướng đường huyết, theo dõi các biến chứng tiềm tàng liên quan đến T1DM (ví dụ: bệnh tự miễn, các vấn đề tâm lý xã hội, bệnh thận do đái tháo đường, bệnh võng mạc, bệnh thần kinh) và đảm bảo phối hợp theo dõi với các thành viên phù hợp trong đội ngũ điều trị đái tháo đường (ví dụ: chuyên gia dinh dưỡng, chuyên gia sức khỏe hành vi). (Xem thêm mục ‘Các thành viên trong đội ngũ chăm sóc’ và ‘Theo dõi định kỳ cho tất cả bệnh nhân’ ở dưới.)
Những thách thức đặc thù trong quản lý đái tháo đường sẽ xuất hiện ở mỗi nhóm tuổi; điều này cần được dự báo và phối hợp giải quyết cùng trẻ và gia đình/người chăm sóc (bảng 4). (Xem thêm mục ‘Quản lý theo độ tuổi’ ở dưới.)
Dự phòng – Teplizumab (một kháng thể đơn dòng) có thể được sử dụng để trì hoãn sự khởi phát của đái tháo đường ở những cá nhân ≥8 tuổi có T1DM giai đoạn tiền lâm sàng (được gọi là T1DM giai đoạn 2 (bảng 5), định nghĩa là có sự hiện diện của ≥2 tự kháng thể liên quan đến đái tháo đường và có bằng chứng rối loạn đường huyết nhưng chưa có triệu chứng), được phát hiện tình cờ hoặc thông qua sàng lọc anh chị em của trẻ mắc T1DM. Việc lựa chọn sử dụng thuốc này tùy thuộc vào nguyện vọng của bệnh nhân/người chăm sóc và khả năng cung ứng tại địa phương. (Xem thêm mục ‘Dự phòng’ ở dưới và “Đái tháo đường tuýp 1: Dự phòng và liệu pháp điều chỉnh diễn tiến bệnh”.)
Gói truy cập
Gói truy cập một năm
- Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
- Nội dung cập nhật liên tục.
- Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.
