Các vấn đề dinh dưỡng ở bệnh nhân người lớn bị xơ gan

TÓM TẮT

Thuật ngữ

• Các thuật ngữ liên quan đến dinh dưỡng ở bệnh nhân xơ gan đã được xây dựng dựa trên sự đồng thuận của chuyên gia (xem mục ‘Thuật ngữ’ ở dưới):
  • Suy dinh dưỡng (Malnutrition) – Đề cập đến tình trạng mất cân bằng (thiếu hụt hoặc dư thừa) các chất dinh dưỡng, gây thay đổi hình thể (vóc dáng, kích thước, thành phần cơ thể), chức năng và/hoặc kết quả lâm sàng. Suy dinh dưỡng thường được dùng đồng nghĩa với tình trạng thiếu dinh dưỡng (undernutrition).
  • Suy yếu thể chất (Frailty) – Mô tả tình trạng suy giảm chức năng thể chất do tổn thương khả năng co cơ và yếu cơ.
  • Thiếu sarcopenia (Sarcopenia) – Tình trạng mất toàn thể khối lượng và chức năng cơ.

Sàng lọc dinh dưỡng

• Chúng tôi áp dụng các công cụ sàng lọc nguy cơ dinh dưỡng cho bệnh nhân xơ gan chưa đủ tiêu chuẩn để đánh giá dinh dưỡng toàn diện. Sàng lọc dinh dưỡng có thể giúp phát hiện thêm những bệnh nhân có nguy cơ có thể hưởng lợi từ việc đánh giá dinh dưỡng (hình 1). (Xem ‘Sàng lọc dinh dưỡng’ ở dưới).

Đánh giá dinh dưỡng

Chỉ định

• Đánh giá dinh dưỡng toàn diện bởi chuyên gia có chuyên môn (bỏ qua bước sàng lọc dinh dưỡng) được chỉ định cho những bệnh nhân có nguy cơ cao bị suy dinh dưỡng (xem mục ‘Đánh giá dinh dưỡng’ ở dưới):
  • Bệnh nhân có chỉ số khối cơ thể (BMI) < 18,5\text{ kg/m}^2
  • Bệnh nhân xơ gan mất bù (hoặc bệnh gan giai đoạn Child-Pugh C)
  • Bệnh nhân đang được đánh giá để chuẩn bị ghép gan

gi>

Chẩn đoán suy dinh dưỡng

• Chẩn đoán suy dinh dưỡng dựa trên đánh giá lâm sàng sau khi xem xét các dữ liệu sau (xem mục ‘Chẩn đoán suy dinh dưỡng’ ở dưới):
  • Tiền sử lâm sàng (ví dụ: sụt cân, mức độ hoạt động, các triệu chứng đặc hiệu của bệnh như mau no do cổ chướng)
  • Khám thực thể (tập trung vào tình trạng mất khối lượng cơ)
  • Chỉ số BMI
  • Lượng thức ăn tiêu thụ (ví dụ: lượng thức ăn đặc và lỏng)
  • Xét nghiệm cận lâm sàng (bảng 1)
  • Công cụ đánh giá toàn diện (ví dụ: đánh giá toàn diện chủ quan (mẫu 1), thang đánh giá toàn diện chủ quan của Bệnh viện Royal Free (thuật toán 1))

Quản lý điều trị

Biện pháp chung

• Các biện pháp chung cho bệnh nhân xơ gan bao gồm (xem mục ‘Các biện pháp chung’ ở dưới):
  • Đối với bệnh nhân suy dinh dưỡng, cần chuyển gửi đến chuyên gia dinh dưỡng để được tư vấn chế độ ăn.
  • Tránh nhịn ăn kéo dài (tức là ăn uống đều đặn trong thời gian thức và có bữa ăn nhẹ vào đêm muộn).
  • Tránh ăn động vật có vỏ, cá, thịt sống hoặc chưa chín kỹ, và tránh các sản phẩm từ sữa chưa tiệt trùng.
  • Quản lý bệnh gan nền để kiểm soát tình trạng viêm (ví dụ: điều trị viêm gan vi-rút mạn tính, kiêng rượu).
  • Bổ sung vitamin gồm một viên tổng hợp mỗi ngày và bổ sung thêm vi chất dựa trên tình trạng thiếu hụt cụ thể (bảng 4).
  • Thường xuyên uống cà phê nếu dung nạp được, có thể làm giảm nguy cơ tiến triển bệnh gan và ung thư biểu mô tế bào gan. (Xem “Dịch tễ học và các yếu tố nguy cơ của ung thư biểu mô tế bào gan”, phần ‘Các yếu tố lối sống’).
  • Khuyến khích tăng cường hoạt động thể lực.

Ước tính nhu cầu năng lượng và dưỡng chất hàng ngày

• Nhu cầu tiêu thụ hàng ngày mục tiêu dựa trên mức năng lượng tiêu hao khi nghỉ ngơi (REE) có thể được đánh giá bằng phương pháp đo nhiệt lượng gián tiếp nếu có sẵn kỹ thuật này. Các phương pháp thay thế cho đo nhiệt lượng gián tiếp để ước tính tổng nhu cầu calo và protein bao gồm (xem mục ‘Lượng tiêu thụ mục tiêu hằng ngày’ ở dưới):
  • Sử dụng phương trình dự đoán chẳng hạn như phương trình Harris-Benedict. (Xem “Nhu cầu dinh dưỡng và công thức nuôi ăn qua ống thông cho bệnh nhân phẫu thuật người lớn”, phần ‘Phương trình dự đoán: Harris-Benedict’).
  • Phương trình dựa trên trọng lượng cơ thể với nhu cầu tiêu thụ hàng ngày được phân tầng theo BMI. Có thể tìm thấy công cụ trực tuyến để tính toán đơn thuốc dinh dưỡng cho bệnh nhân sử dụng lượng nạp phân tầng theo BMI tại đây.
  • Nhu cầu protein mục tiêu hàng ngày là từ 1,2 đến 1,5 g/kg, dựa trên cân nặng lý tưởng (calculator 2).

Gói truy cập

Gói truy cập một năm

• Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
• Nội dung cập nhật liên tục.
• Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.

Mua gói truy cập

Already a member? Log in here