TÓM TẮT
- Nguyên nhân – Nguyên nhân gây thiếu hụt hormone tăng trưởng (GH) cũng tương tự như nguyên nhân gây thiếu hụt các hormone tuyến yên khác (bảng 1). (Xem ‘Nguyên nhân’ ở dưới).
- Biểu hiện lâm sàng – Người trưởng thành thiếu hụt GH thường có biểu hiện tăng khối lượng mỡ, giảm khối lượng cơ nạc, giảm mật độ khoáng xương (BMD), giảm năng lượng và tăng tỷ lệ tử vong. Các bằng chứng về nguy cơ tim mạch gia tăng hiện vẫn còn nhiều điểm mâu thuẫn. (Xem ‘Biểu hiện lâm sàng’ ở dưới).
- Chẩn đoán – Việc chẩn đoán thiếu hụt hormone tăng trưởng cần dựa trên sự kết hợp giữa tình trạng bệnh lý tuyến yên hoặc vùng dưới đồi đã được xác định, kèm theo ít nhất ba thiếu hụt hormone tuyến yên khác đã được tài liệu hóa, hoặc có đáp ứng tiết GH kém mức bình thường trong các nghiệm pháp kích thích. Nồng độ yếu tố tăng trưởng giống insulin kiểu 1 (IGF-1) huyết thanh cũng sẽ thấp hơn giới hạn bình thường thấp theo độ tuổi ở phần lớn những bệnh nhân này 30. Tại các quốc gia có sẵn GHRH và/hoặc macimorelin, chúng tôi khuyến nghị sử dụng các chất này cho nghiệm pháp kích thích. Tại các quốc gia chưa có sẵn các chất này (bao gồm cả Hoa Kỳ), chúng tôi khuyến nghị thực hiện nghiệm pháp kích thích bằng glucagon. (Xem ‘Chẩn đoán’ ở dưới).
- Đối tượng khác cần được đánh giá – Nên tiến hành đánh giá ở những người trưởng thành từng được chẩn đoán thiếu hụt GH vô căn khi còn nhỏ, vì nhiều trường hợp trong số họ đã phục hồi khả năng bài tiết GH bình thường ở tuổi trưởng thành. (Xem ‘Chẩn đoán’ ở dưới).
Quá trình lão hóa bình thường không phải là lý do để chỉ định đánh giá tình trạng thiếu hụt GH. Nguy cơ từ việc sử dụng GH người với mục đích chống lão hóa vượt trội hơn hẳn lợi ích mang lại. Tại Hoa Kỳ, việc sử dụng GH ngoài chỉ định này là bất hợp pháp. (Xem ‘Ai không nên được đánh giá?’ ở dưới).
- Lợi ích của liệu pháp GH – Nhiều bằng chứng thực tế cho thấy việc điều trị GH ở người trưởng thành mắc chứng thiếu hụt GH khởi phát từ tuổi trưởng thành giúp gia tăng khối lượng cơ và giảm lượng mỡ cơ thể, cải thiện khả năng gắng sức (mặc dù sức cơ không thay đổi), có thể cải thiện mật độ khoáng xương ở nam giới nhưng không rõ ở nữ giới, đồng thời cải thiện một số chỉ số chức năng tim. Các bằng chứng về việc cải thiện cảm giác khỏe khoắn, nồng độ lipid máu và các marker nguy cơ tim mạch khác hiện vẫn còn nhiều ý kiến trái chiều. (Xem ‘Liệu pháp GH’ ở dưới).
- Ai nên được điều trị? – Đối với bệnh nhân trưởng thành khởi phát thiếu hụt GH từ thời thơ ấu do các bệnh lý thực thể, có các biểu hiện lâm sàng nặng cùng với bằng chứng sinh hóa rõ rệt về tình trạng thiếu hụt GH, chúng tôi đề xuất áp dụng liệu pháp thay thế GH (Khuyến cáo 2C). (Xem ‘Ai nên được điều trị?’ ở dưới).
Chúng tôi cũng đề xuất liệu pháp GH cho những bệnh nhân đã được chứng minh có thiếu hụt GH khởi phát ở tuổi trưởng thành qua xét nghiệm sinh hóa và không có chống chỉ định sử dụng GH (Khuyến cáo 2C). Khuyến nghị này hoàn toàn thống nhất với Hướng dẫn Thực hành Lâm sàng của Hội Nội tiết 28. (Xem ‘Ai nên được điều trị?’ ở dưới). Cơ sở lý luận của việc chỉ định liệu pháp GH dựa trên những cải thiện đã được chứng minh về thành phần cơ thể, nồng độ lipid, lipoprotein và khả năng cải thiện mật độ xương ở nam giới.
- Liều lượng – Để giảm thiểu tác dụng phụ, chúng tôi bắt đầu với liều thấp somatropin (0,2 đến 0,4 mg mỗi ngày một lần đối với bệnh nhân dưới 60 tuổi và từ 0,1 đến 0,2 mg đối với bệnh nhân trên 60 tuổi). Nếu nồng độ IGF-1 huyết thanh không tăng về mức bình thường trong vòng hai tháng, có thể tăng liều thêm các mức 0,1 đến 0,2 mg/ngày mỗi khoảng thời gian hai tháng (xem ‘Phác đồ điều trị’ ở dưới). Mặc dù các chế phẩm GH tác dụng kéo dài ba tuần một lần hiện đã có sẵn, vai trò của chúng trong điều trị thiếu hụt GH ở người trưởng thành vẫn chưa được thiết lập rõ ràng.
Gói truy cập
Gói truy cập một năm
- Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
- Nội dung cập nhật liên tục.
- Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.
