TÓM TẮT
Thuật ngữ – Trong nội dung thảo luận này, bệnh nhi chấn thương không ổn định được hiểu là bất kỳ trẻ nào có các dấu hiệu sinh tồn bất thường, rối loạn chức năng sống hoặc các tổn thương rõ ràng ở mức độ nguy kịch. Việc nắm vững các dấu hiệu sinh tồn bình thường theo độ tuổi và nhận thức được khả năng trẻ có thể mất máu lượng lớn mà không bị hạ huyết áp sẽ giúp nhận diện sớm trẻ bị chấn thương nặng (bảng 3 và bảng 4). (Xem ‘Thuật ngữ’ ở dưới và “Quản lý chấn thương: Tổng quan về các lưu ý đặc biệt ở trẻ em”.)
Cách tiếp cận ban đầu – Các bước quản lý chấn thương ban đầu cho bệnh nhi được tóm tắt trong các bảng kèm theo (bảng 1 và bảng 2). Các giai đoạn điều trị bao gồm (xem mục ‘Cách tiếp cận ban đầu’ ở dưới):
- Đánh giá ban đầu (primary survey): (xem mục ‘Đánh giá ban đầu’ ở dưới) – Việc đánh giá và quản lý diễn ra đồng thời trong quá trình đánh giá ban đầu. Mọi mối đe dọa đến tính mạng về mặt sinh lý đều phải được nhanh chóng xác định và xử trí trước khi chuyển sang đánh giá các khu vực ưu tiên tiếp theo, bao gồm:
- Hồi sức các chức năng sống (ví dụ: đường thở, hô hấp, tuần hoàn, ý thức) (xem mục ‘Đường thở kèm hạn chế vận động cột sống cổ’, ‘Hô hấp’, ‘Tuần hoàn’, ‘Tri giác (Disability)’ và ‘Bộc lộ toàn thân và kiểm soát môi trường’ ở dưới).
- Sử dụng các biện pháp hỗ trợ cho đánh giá ban đầu và hồi sức như xét nghiệm cận lâm sàng, X-quang tầm soát, siêu âm đánh giá chấn thương tập trung mở rộng (FAST hoặc e-FAST), đặt ống thông tiểu và ống thông dạ dày (xem mục ‘Các xét nghiệm cận lâm sàng’, ‘Chẩn đoán hình ảnh tầm soát’, ‘e-FAST’, ‘Thông tiểu’ và ‘Ống thông dạ dày’ ở dưới).
- Đánh giá thứ phát (secondary survey): (xem mục ‘Đánh giá thứ phát’ ở dưới) – Đánh giá thứ phát được thực hiện sau khi hoàn thành đánh giá ban đầu, bao gồm thăm khám thực thể toàn diện từ đầu đến chân kèm theo giám sát liên tục sau hồi sức. Các biện pháp hỗ trợ cho đánh giá thứ phát bao gồm hoàn thiện chẩn đoán hình ảnh cột sống cổ, chẩn đoán hình ảnh chi tiết hơn về đầu và bụng ở những bệnh nhân đã ổn định, và phẫu thuật nội soi. Các can thiệp chỉnh hình quan trọng bao gồm quấn ép ngoài đối với gãy xương chậu và nẹp cố định các trường hợp gãy xương. (Xem ‘Các biện pháp hỗ trợ trong đánh giá thứ phát’ ở dưới.)
Nếu tình trạng bệnh nhân chuyển biến xấu trong quá trình đánh giá, cần lặp lại đánh giá ban đầu và xử trí mọi vấn đề mới phát sinh trước khi tiến tới các bước chăm sóc xác định cho bệnh nhân. (Xem ‘Đánh giá ban đầu’ và ‘Đánh giá thứ phát’ ở dưới.)
Chăm sóc xác định (definitive care) – Các trung tâm chấn thương nhi khoa cấp độ 1 có đầy đủ nhân lực và nguồn lực nhất dành cho việc chăm sóc trẻ em bị chấn thương nghiêm trọng (bảng 12) và là cơ sở ưu tiên cho công tác hồi sức ban đầu cũng như quản lý xuyên suốt bệnh nhân chấn thương nhi khoa. (Xem ‘Chăm sóc xác định’ ở dưới.)
Gói truy cập
Gói truy cập một năm
- Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
- Nội dung cập nhật liên tục.
- Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.
