TÓM TẮT
Cơ sở lý luận – Các thuốc chống viêm (chủ yếu là dexamethasone) được đề xuất sử dụng phối hợp với liệu pháp kháng khuẩn trong điều trị viêm màng não do vi khuẩn nhằm giảm đáp ứng viêm, với mục tiêu ngăn ngừa mất thính lực và các biến chứng thần kinh khác. (Xem ‘Cơ sở lý luận’ ở dưới.)
Sử dụng dexamethasone trên lâm sàng – Ở trẻ em viêm màng não do Haemophilus influenzae type b (Hib), dexamethasone có vẻ làm giảm nguy cơ mất thính lực. Hiện chưa rõ liệu dexamethasone có mang lại lợi ích tương tự cho bệnh nhân nhiễm các tác nhân gây bệnh phổ biến hơn hay không (ví dụ: phế cầu, não mô cầu). Dexamethasone không cho thấy tác dụng làm giảm nguy cơ xảy ra các di chứng thần kinh khác. (Xem ‘Hiệu quả’ ở dưới.)
Hướng tiếp cận đề xuất của chúng tôi như sau (xem mục ‘Tiếp cận theo tác nhân gây bệnh’ ở dưới):
- Nghi ngờ viêm màng não do Hib – Đối với trẻ em đã xác định hoặc nghi ngờ cao viêm màng não do Hib (ví dụ: dựa trên nhuộm Gram hoặc các xét nghiệm chẩn đoán nhanh khác), chúng tôi khuyến cáo điều trị phối hợp với dexamethasone, với điều kiện thuốc phải được dùng trước hoặc cùng lúc với liều kháng khuẩn đầu tiên (Khuyến cáo 1B). Trong thực hành lâm sàng, tình huống này ít gặp. (Xem ‘Tiếp cận theo tác nhân gây bệnh’ ở dưới và mục ‘Hiệu quả’ ở dưới.)
- Viêm màng não do phế cầu, não mô cầu hoặc không rõ nguyên nhân – Việc sử dụng dexamethasone ở trẻ em nghi ngờ viêm màng não do phế cầu, não mô cầu hoặc bệnh nhân nghi ngờ viêm màng não do vi khuẩn không rõ nguyên nhân vẫn còn nhiều khác biệt trong thực hành. Tác giả của bài tổng quan này không sử dụng dexamethasone thường quy cho trẻ nghi ngờ viêm màng não do phế cầu hoặc não mô cầu. Tuy nhiên, một số chuyên gia khác có thể lựa chọn sử dụng dexamethasone cho những bệnh nhân này. (Xem ‘Tiếp cận theo tác nhân gây bệnh’ ở dưới.)
- Viêm màng não không do vi khuẩn hoặc do vi khuẩn đường ruột Gram âm – Dexamethasone phối hợp không có vai trò trong điều trị viêm màng não vô khuẩn, không do vi khuẩn hoặc viêm màng não do vi khuẩn đường ruột Gram âm. (Xem ‘Tiếp cận theo tác nhân gây bệnh’ ở dưới.)
- Trẻ sơ sinh nhỏ và bệnh nhân có bất thường hệ thần kinh trung ương – Việc điều trị phối hợp bằng dexamethasone không có vai trò trong điều trị viêm màng não do vi khuẩn ở trẻ sơ sinh nhỏ (<6 tuần tuổi) và những bệnh nhân có bất thường bẩm sinh hoặc mắc phải ở hệ thần kinh trung ương. (Xem ‘Tiếp cận theo tác nhân gây bệnh’ ở dưới.)
- Thời điểm và phác đồ liều dùng
Nếu sử dụng dexamethasone, thuốc nên được dùng trước hoặc cùng lúc với liều kháng sinh đầu tiên. Thuốc có thể không mang lại lợi ích nếu dùng muộn hơn một giờ, mặc dù khoảng thời gian này chưa được xác định rõ ràng. (Xem ‘Thời điểm’ ở dưới.)
Liều dùng dexamethasone phù hợp trong trường hợp này là 0,15 mg/kg mỗi liều, tiêm tĩnh mạch mỗi 6 giờ trong vòng 2 đến 4 ngày. (Xem ‘Liều dùng’ ở dưới.)
Gói truy cập
Gói truy cập một năm
- Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
- Nội dung cập nhật liên tục.
- Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.
