TÓM TẮT
Cơ sở lý luận
- Sau khi ghép tim, đa số người bệnh có sự cải thiện rõ rệt về năng lực chức năng so với trước mổ, tuy nhiên khả năng gắng sức thường vẫn thấp hơn mức bình thường. Chương trình phục hồi chức năng tim mạch dựa trên tập luyện gắng sức là phương pháp giúp gia tăng khả năng hồi phục thể lực trong bối cảnh tồn tại nhiều yếu tố cản trở việc tập luyện, đồng thời hỗ trợ kiểm soát các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp và rối loạn lipid máu. (Xem ‘Cơ sở lý luận’ ở dưới).
Các yếu tố giới hạn khả năng gắng sức giai đoạn sớm
- Các yếu tố có thể hạn chế khả năng gắng sức trong giai đoạn sớm và dài hạn sau ghép bao gồm: các tình trạng đặc thù của tim ghép (như suy giảm năng lực nhịp tim do mất phân bố thần kinh tim, bệnh cơ do điều trị corticosteroid), cũng như các tình trạng liên quan đến suy tim trước và sau ghép (như suy giảm thể lực, suy mòn, rối loạn chức năng tâm thu và/hoặc tâm trương thất trái và/hoặc thất phải, co mạch ngoại biên và các tổn thương cơ xương khớp). (Xem ‘Các yếu tố giới hạn khả năng gắng sức sớm’ ở dưới).
Chỉ định và chỉ định tập luyện
- Đối với người bệnh chờ ghép tim đủ điều kiện tham gia chương trình tập luyện, chúng tôi đề xuất khởi liệu chương trình phục hồi chức năng tim mạch kết hợp tập luyện càng sớm càng tốt sau khi được đưa vào danh sách chờ ghép và trước khi tiến hành phẫu thuật ghép tim (Khuyến cáo 2C). Cơ sở của việc áp dụng tập luyện trước ghép là giúp người bệnh quen thuộc với các hình thức vận động (bao gồm cả tầm vận động khớp), nhờ đó họ có thể tái khởi động các bài tập này một cách dễ dàng với tối thiểu thời gian hướng dẫn lại ngay sau khi ghép. (Xem ‘Chỉ định và đơn thuốc tập luyện gắng sức’ ở dưới).
Bằng chứng về phục hồi chức năng sau ghép
- Đối với người bệnh đã trải qua phẫu thuật ghép tim, chúng tôi đề xuất áp dụng chương trình phục hồi chức năng tim mạch dựa trên tập luyện, bao gồm cả bài tập sức bền (aerobic) và bài tập kháng lực nhằm cải thiện sức mạnh cơ bắp (Khuyến cáo 2C). (Xem ‘Chỉ định và đơn thuốc tập luyện gắng sức’ và ‘Bằng chứng về phục hồi chức năng sau ghép’ ở dưới).
- Quá trình phục hồi chức năng sau ghép nên bắt đầu ngay trong giai đoạn hậu phẫu sớm nếu có thể, đồng thời tiếp tục duy trì và tiến triển theo khả năng đáp ứng lâm sàng của người bệnh. Đội ngũ y tế chuyên khoa ghép tim sẽ quyết định thời điểm và phác đồ tập luyện dựa trên tình trạng lâm sàng thực tế của người bệnh. (Xem ‘Giai đoạn ngay sau ghép’ ở dưới).
- Chỉ định tập luyện sau khi xuất viện bao gồm các mục tiêu cụ thể về cường độ, thời gian, tần suất và mức độ tăng tiến. (Xem ‘Giai đoạn sau xuất viện’ ở dưới).
Gói truy cập
Gói truy cập một năm
- Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
- Nội dung cập nhật liên tục.
- Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.
Already a member? Log in here