Đánh giá và xử trí động kinh kháng thuốc

TÓM TẮT

• Định nghĩa:

  Động kinh kháng thuốc (DRE) được định nghĩa là tình trạng không đạt được trạng thái hết cơn sau khi đã thử nghiệm đầy đủ ít nhất hai loại thuốc chống co giật (ASM) được lựa chọn và sử dụng phù hợp, bệnh nhân dung nạp tốt, dù là dùng đơn trị liệu hay phối hợp thuốc. (Xem ‘Định nghĩa’ ở dưới.)

• Tỷ lệ hiện mắc và các yếu tố nguy cơ:

  Khoảng 14% đến 36% bệnh nhân động kinh không kiểm soát được hoàn toàn các cơn co giật nếu chỉ sử dụng liệu pháp ASM đơn thuần. Các yếu tố tiên lượng DRE bao gồm: không đáp ứng với thử nghiệm ASM đầu tiên, tần suất cơn co giật cao trước khi điều trị, và hội chứng động kinh có triệu chứng hoặc không rõ nguyên nhân (cryptogenic) thay vì động kinh vô căn (idiopathic). (Xem ‘Dịch tễ học’ ở dưới.)

• Các hậu quả bất lợi:

  Người mắc DRE có nguy cơ tử vong cao hơn cũng như các khuyết tật khác, bao gồm kết quả học tập kém, thất nghiệp và các hạn chế khác về lối sống. Điều này tạo động lực cho việc điều trị tích cực. (Xem ‘Hậu quả về sức khỏe và tâm lý xã hội’ ở dưới.)

• Đánh giá:

  Khi có thể, bệnh nhân nghi ngờ hoặc thực sự mắc DRE nên được chuyển đến chuyên gia động kinh để đánh giá, lý tưởng nhất là tại các trung tâm chuyên khoa động kinh toàn diện. Quá trình đánh giá có thể cần thực hiện thêm các xét nghiệm (theo dõi video-EEG, EEG kẽ và chẩn đoán hình ảnh não) để loại trừ các tình trạng giả cơn co giật, xác nhận chẩn đoán động kinh, đồng thời xác định rõ hơn hội chứng động kinh và phân loại bệnh lý nền; tất cả đều quan trọng trong việc định hướng điều trị (phác đồ 1). (Xem ‘Đánh giá’ ở dưới.)

• Xử trí:
  • Điều chỉnh liệu pháp ASM:

    Đối với những bệnh nhân có biểu hiện thất bại với liệu pháp ASM nhưng không phải là kháng thuốc thực sự, các chiến lược bao gồm giải quyết và khắc phục các nguyên nhân tiềm ẩn (tuân thủ điều trị kém, không dung nạp tác dụng phụ thay vì thiếu hiệu quả, liều ASM không phù hợp hoặc lựa chọn ASM không đúng), và sử dụng các loại ASM thay thế hoặc phối hợp thêm ASM. (Xem ‘Tối ưu hóa phác đồ thuốc chống co giật’ ở dưới.)

  • Đánh giá ngoại khoa:

    Chúng tôi khuyến cáo đánh giá ngoại khoa cho mọi bệnh nhân đã xác nhận DRE lên đến 70 tuổi ngay khi tình trạng kháng thuốc được xác định, nếu bệnh nhân hợp tác trong điều trị. Cũng nên xem xét chuyển tuyến phẫu thuật cho các bệnh nhân lớn tuổi mắc DRE không có chống chỉ định phẫu thuật và cho người trưởng thành đã hết cơn khi dùng một hoặc hai loại ASM nhưng có tổn thương não ở vùng vỏ não không chức năng (noneloquent cortex). Không nên chỉ định chuyển tuyến phẫu thuật cho những bệnh nhân đang có rối loạn sử dụng chất và không tuân thủ điều trị. Phẫu thuật động kinh đặc biệt phù hợp cho bệnh nhân DRE khi các cơn co giật gây tàn tật hoặc làm giảm chất lượng cuộc sống do làm suy giảm ý thức, gây chấn thương, tần suất cơn cao hoặc làm tăng nguy cơ tử vong. (Xem ‘Phẫu thuật động kinh’ ở dưới.)

  • Các lựa chọn khác:

    Đối với những bệnh nhân không thể phẫu thuật hoặc vẫn còn cơn sau phẫu thuật, các lựa chọn điều trị bao gồm thử nghiệm điều trị bằng các ASM khác phù hợp với hội chứng động kinh của họ, kích thích thần kinh (ví dụ: kích thích dây thần kinh phế vị) hoặc liệu pháp chế độ ăn ketogenic. Mặc dù khả năng hết hoàn toàn các cơn co giật với các phương pháp này không cao, nhưng thường có thể giúp giảm tần suất cơn, cải thiện chất lượng cuộc sống và giảm nguy cơ tử vong đột ngột không mong đợi trong động kinh (SUDEP). (Xem ‘Tối ưu hóa phác đồ thuốc chống co giật’, ‘Kích thích thần kinh và ‘Chế độ ăn ketogenic ở dưới.)

Gói truy cập

Gói truy cập một năm

• Truy cập toàn bộ thư viện mọi lúc, mọi nơi, và trên mọi thiết bị.
• Nội dung cập nhật liên tục.
• Thanh toán nhanh chóng và an toàn bằng mã VietQR.

Mua gói truy cập

Already a member? Log in here