Hội chứng sau hồi sức cấp cứu (PICS): Điều trị và tiên lượng

TÓM TẮT

Định nghĩa

Thuật ngữ hội chứng sau hồi sức tích cực (PICS) bao gồm các khiếm khuyết mới hoặc tình trạng suy giảm chức năng trở nên trầm trọng hơn ở một hoặc nhiều trong ba lĩnh vực sau khi mắc bệnh lý nguy kịch (hình 1): chức năng nhận thức, chức năng tâm thần và chức năng thể chất. (Xem ‘Định nghĩa’ ở dưới.)

Dự phòng

Cách tiếp cận chung của chúng tôi như sau:

Chiến lược hiệu quả nhất để dự phòng PICS là ngăn ngừa bệnh lý nguy kịch. (Xem ‘Dự phòng bệnh lý nguy kịch’ ở dưới.)

Đối với những bệnh nhân đang trong tình trạng bệnh lý nguy kịch, việc áp dụng gói chăm sóc ABCDEF đã được triển khai rộng rãi. Các bằng chứng hỗ trợ phương pháp này dựa trên các dữ liệu cho thấy kết quả điều trị được cải thiện khi áp dụng chăm sóc theo gói (ví dụ: giảm tỷ lệ tử vong, giảm nhu cầu thở máy và giảm các triệu chứng rối loạn stress sau sang chấn [PTSD]). Gói ABCDEF chủ yếu áp dụng cho các bệnh nhân đang thở máy và bao gồm các thành phần sau:

A thức tỉnh và B hô hấp, C phối hợp với việc ngắt an thần hàng ngày (DSI) và các biện pháp cai máy thở – Ở những bệnh nhân đang thở máy, chúng tôi áp dụng phương pháp an thần nhẹ (ví dụ: từ 0 đến -1 theo thang điểm kích động – an thần Richmond (bảng 1)) kết hợp với thử nghiệm thức tỉnh hàng ngày. Chúng tôi cũng tiến hành đánh giá hàng ngày về mức độ sẵn sàng cai máy. Các hướng dẫn và dữ liệu hỗ trợ liên quan đến các thực hành này được thảo luận riêng. (Xem “Chiến lược cai máy ban đầu ở người lớn đang thở máy”, phần ‘Lựa chọn phương pháp thử nghiệm giảm hỗ trợ máy thở’ và “An thần – giảm đau ở người lớn đang thở máy: Chiến lược quản lý, lựa chọn thuốc, theo dõi và ngưng thuốc”, phần ‘Ngắt an thần hàng ngày’.)

• D theo dõi và quản lý mê sảng – Mê sảng là yếu tố nguy cơ chính dẫn đến rối loạn chức năng nhận thức, một thành phần của PICS. Việc dự phòng và quản lý mê sảng được thảo luận riêng. (Xem “Mê sảng và các trạng thái lú lẫn cấp tính: Dự phòng, điều trị và tiên lượng”.)
• E vận động sớm tại đơn vị hồi sức tích cực (ICU) – Chúng tôi đề xuất cho bệnh nhân ICU vận động sớm nhất khi an toàn và khả thi (ví dụ: ngay ngày đầu tiên tại ICU) thay vì nằm bất động tại giường (Khuyến cáo 2C). Các dữ liệu cho thấy tỷ lệ yếu cơ mắc phải tại ICU giảm xuống, đặc biệt khi áp dụng các chiến lược vận động sớm hoặc tăng cường, bên cạnh việc giảm tỷ lệ suy giảm nhận thức kéo dài. Tùy thuộc vào khả năng dung nạp của bệnh nhân, chúng tôi bắt đầu với các bài tập vận động thụ động, sau đó tăng dần lên ngồi dậy trên giường hoặc ghế, đứng tại giường trong thời gian ngắn, và sau đó là đi lại. (Xem ‘Vận động sớm/vật lý trị liệu’ ở dưới.)
• F tăng cường sự tham gia của gia đình – Chúng tôi khuyến khích sự có mặt tự do của người chăm sóc/thành viên gia đình và sự tham gia của họ vào việc chăm sóc bệnh nhân (ví dụ: bôi son dưỡng môi hoặc massage và ghi chép các hoạt động hàng ngày vào nhật ký). Tuy nhiên, tác động của việc tăng cường sự tham gia của gia đình đối với kết quả điều trị của bệnh nhân vẫn chưa rõ ràng. (Xem ‘Sự tham gia của gia đình’ ở dưới.)

Các liệu pháp khác, chẳng hạn như viết nhật ký ICU, dự phòng và quản lý khó thở, tránh hạ đường huyết và giảm oxy máu, cũng như thực hiện liệu pháp nhận thức tại ICU, vẫn chưa rõ lợi ích từ góc độ dự phòng PICS. (Xem ‘Các liệu pháp chưa rõ lợi ích’ ở dưới.) Các lợi ích khác liên quan đến việc tránh hạ đường huyết và giảm oxy máu được thảo luận riêng. (Xem “Đánh giá và quản lý bệnh nhân người lớn không thở máy bị giảm oxy máu cấp tính”, phần ‘Mục tiêu bão hòa oxy’ và “Tổng quan về khởi động thông khí cơ học xâm lấn ở người lớn tại đơn vị hồi sức tích cực”, phần ‘Phân suất oxy hít vào’.)

Điều trị

Điều trị PICS bao gồm xử trí các biểu hiện liên quan đến từng lĩnh vực của PICS, đồng thời chuyển gửi đến các nhân viên y tế chuyên khoa phù hợp khi cần thiết. Trong hầu hết các trường hợp, cần có cách tiếp cận đa chuyên khoa, điều này đã dẫn đến sự phát triển của các phòng khám PICS và các nhóm hỗ trợ đồng đẳng. (Xem ‘Điều trị’ ở dưới.)

Thông tin này được thảo luận chi tiết trong các chủ đề sau:

• Thiếu hụt nhận thức – (xem “Suy giảm nhận thức nhẹ: Tiên lượng và điều trị”)
• Lo âu – (xem “Rối loạn lo âu lan tỏa ở người lớn: Quản lý” và “Các phương pháp điều trị bổ trợ và thay thế cho các triệu chứng và rối loạn lo âu: Thảo dược và thuốc”)
• Trầm cảm – (xem “Rối loạn trầm cảm chủ yếu ở người lớn: Tiếp cận quản lý ban đầu” và “Trầm cảm chủ yếu thể lưỡng cực ở người lớn: Hiệu quả và tác dụng phụ của thuốc chống trầm cảm”)
• PTSD (bao gồm rối loạn chức năng tình dục) – (xem “Rối loạn stress sau sang chấn ở người lớn: Trị liệu tâm lý và can thiệp tâm lý xã hội”, “Tổng quan về rối loạn chức năng tình dục ở nữ giới: Quản lý” và “Điều trị rối loạn chức năng tình dục ở nam giới”)
• Rối loạn chức năng thể chất (bao gồm rối loạn chức năng phổi) – (xem “Các can thiệp phục hồi chức năng lão khoa”, “Phục hồi chức năng tim mạch ở bệnh nhân suy tim”, “Phục hồi chức năng phổi” và “Phục hồi chức năng thể chất cho bệnh nhân ung thư”)
• Suy dinh dưỡng – (xem “Các vấn đề dinh dưỡng ở người cao tuổi”, phần ‘Điều trị giảm cân’ và “Hỗ trợ dinh dưỡng ở bệnh nhân người lớn nguy kịch: Đánh giá ban đầu và chỉ định”, phần ‘Bệnh nhân suy dinh dưỡng’)
• Giấc ngủ kém – (xem “Tiếp cận bệnh nhân buồn ngủ quá mức vào ban ngày”, phần ‘Quản lý’ và “Thiếu ngủ: Đánh giá và quản lý”, phần ‘Quản lý’)

Kết quả

Các dấu hiệu và triệu chứng của PICS cải thiện nhẹ trong khoảng 6 đến 12 tháng đầu sau khi bệnh nhân xuất viện khỏi ICU. Tuy nhiên, ở nhiều bệnh nhân, các khiếm khuyết vẫn kéo dài trong nhiều năm, đặc biệt là các biểu hiện về nhận thức và tâm lý. PICS thường liên quan đến việc không thể quay trở lại làm việc, giảm chất lượng cuộc sống, cũng như tăng nguy cơ tái nhập viện và tử vong trong vài năm tiếp theo. Tác động của các can thiệp dự phòng hoặc điều trị đối với các kết quả này hiện vẫn chưa được xác định rõ. (Xem ‘Tiên lượng’ ở dưới.)

PICS-F

Thuật ngữ hội chứng sau hồi sức tích cực ở thân nhân (PICS-F) được dùng để chỉ các tác động của bệnh lý nguy kịch lên tình trạng bệnh lý tâm thần cấp tính và mạn tính của người chăm sóc hoặc thành viên gia đình bệnh nhân. Chúng tôi khuyến khích việc cho phép người chăm sóc/thành viên gia đình có mặt tự do cũng như các chiến lược giao tiếp tốt giữa nhân viên y tế và người thân của những người sống sót sau bệnh lý nguy kịch. Điều này cũng có thể bao gồm việc chỉ định một nhân viên y tế để hỗ trợ người thân trong suốt quá trình. Chúng tôi tập trung các nỗ lực điều trị vào từng triệu chứng cụ thể, tương tự như cách tiếp cận đã nêu cho bệnh nhân. Các triệu chứng của PICS-F sẽ cải thiện dần theo thời gian nhưng có thể kéo dài trong nhiều tháng hoặc nhiều năm. (Xem ‘Hội chứng sau hồi sức tích cực ở thân nhân’ ở dưới.)