TÓM TẮT
Hạn chế của thăm khám khớp háng và vùng bẹn – Nhiều nghiệm pháp đánh giá khớp háng và vùng bẹn thường được mô tả như thể chúng mang tính đặc trưng cho một bệnh lý cụ thể. Tuy nhiên, độ chính xác chẩn đoán của nhiều nghiệm pháp này còn hạn chế, đặc biệt khi kết quả không được xem xét trong bệnh cảnh lâm sàng và các phát hiện thăm khám khác. Các kiến thức về giải phẫu lâm sàng và cơ sinh học cần thiết để thăm khám hiệu quả, cùng những mẹo giúp quá trình thăm khám đạt năng suất và hiệu quả hơn được cung cấp chi tiết trong bài. (Xem thêm ‘Giải phẫu và cơ sinh học’ và ‘Mẹo để thăm khám hiệu quả’ ở dưới.)
Đánh giá thần kinh – mạch máu – Đối với những bệnh nhân chấn thương khớp háng hoặc vùng chậu nghiêm trọng, có các triệu chứng thần kinh (ví dụ: yếu chi xa, dị cảm) hoặc biểu hiện lâm sàng bất thường, việc đánh giá chi tiết thần kinh – mạch máu là hết sức cần thiết; với bệnh nhân không có các triệu chứng trên, chỉ cần thăm khám tập trung để xác nhận chức năng vận động, cảm giác cơ bản và lưu thông máu đầy đủ. Cần đặc biệt lưu ý đến bệnh lý rễ thần kinh thắt lưng ở những bệnh nhân có đau hoặc dị cảm lan từ vùng cột sống thắt lưng xuống chi dưới hoặc ngược lại. (Xem thêm ‘Đánh giá thần kinh – mạch máu’ ở dưới.)
Tầm quan trọng của các nguyên nhân ngoài cơ xương khớp – Ở hầu hết các vận động viên hoặc người trưởng thành năng động, đau vùng bẹn hoặc khớp háng liên quan đến vận động thường bắt nguồn từ các vấn đề cơ xương khớp. Do đó, việc thăm khám những bệnh nhân này sẽ tập trung vào các mô mềm và xương có khả năng tổn thương cao nhất. Tuy nhiên, tùy vào bệnh cảnh lâm sàng, cần loại trừ các bệnh lý nội khoa hoặc thần kinh (ví dụ: thoát vị bẹn, nhiễm trùng đường tiết niệu, bệnh lý rễ thần kinh thắt lưng, áp xe) và có thể cần thực hiện thăm khám thực thể phù hợp, bao gồm cả đánh giá hệ tiết niệu – sinh dục.
Thăm khám thực thể hệ thống – Bệnh nhân đau vùng bẹn nghi do nguyên nhân cơ xương khớp được thăm khám theo quy trình chuẩn, bao gồm: nhìn, sờ, đánh giá tầm vận động, thử sức cơ và thực hiện các nghiệm pháp đặc hiệu. Trọng tâm và phạm vi thăm khám sẽ dựa trên các chẩn đoán có khả năng xảy ra cao nhất thông qua khai thác bệnh sử. Để đánh giá khớp háng và vùng bẹn một cách toàn diện và hệ thống, chúng tôi thường tổ chức thăm khám theo tư thế bệnh nhân: bắt đầu bằng đánh giá dáng đi và thăm khám ở tư thế đứng, tiếp theo là tư thế nằm ngửa, nằm nghiêng và cuối cùng là nằm sấp. Chi tiết từng giai đoạn được mô tả trong nội dung bài viết. (Xem thêm ‘Thăm khám thực thể’ ở dưới.)
Các nghiệm pháp đặc hiệu cho từng bệnh lý – Sau khi thiết lập được chẩn đoán phân biệt tập trung dựa trên bệnh sử và kết quả thăm khám ban đầu, lâm sàng có thể lựa chọn thực hiện các nghiệm pháp đặc hiệu để giúp xác định khả năng của một chẩn đoán cụ thể. Các nghiệm pháp kiểm tra nhóm cơ và gân, chẳng hạn như nhóm cơ dạng khớp háng, cơ khép khớp háng, cơ gấp khớp háng, cùng các nghiệm pháp đánh giá bệnh lý cụ thể như hội chứng chèn ép khớp háng, rối loạn chức năng khớp cùng chậu và gãy xương đùi do stress được mô tả chi tiết trong bài. (Xem thêm ‘Các nghiệm pháp đặc hiệu cho từng bệnh lý’ ở dưới.)
