TÓM TẮT
- Nguy cơ của gây mê toàn thân:
Những nguy cơ lớn nhất của gây mê toàn thân ở người lớn mắc hội chứng nhiễm trùng đường hô hấp trên (URI) cấp tính hoặc mới khởi phát là do tình trạng tăng phản ứng đường thở trên và dưới; đặc biệt là sự phát triển của co thắt thanh quản trong quá trình khởi mê hoặc hồi tỉnh sau gây mê toàn thân, và sự gia tăng các phản xạ co thắt phế quản dẫn đến co thắt phế quản. (Xem ‘Nguy cơ của gây mê toàn thân’ ở dưới.)
- Khởi mê và duy trì mê:
Các cân nhắc trong việc quản lý đường thở trong quá trình khởi mê và duy trì gây mê toàn thân ở người lớn mắc URI cũng tương tự như ở bệnh nhân hen phế quản. (Xem ‘Quản lý đường thở’ và ‘Khởi mê và duy trì mê’ ở dưới.)
- Giai đoạn hồi tỉnh:
Co thắt thanh quản, ho, rặn ống nội khí quản (ETT), hoặc co thắt phế quản có thể xảy ra trước khi rút ống nội khí quản khi bệnh nhân hồi tỉnh sau gây mê toàn thân. Các phản ứng phản xạ đường thở đối với kích thích có hại từ ống nội khí quản hoặc việc hút đờm nhớt đường thở có thể được giảm thiểu bằng cách duy trì thông khí tự nhiên hoặc dùng một liều nhỏ opioid tĩnh mạch (ví dụ: fentanyl 50 mcg). Ở một số bệnh nhân được lựa chọn, việc rút ống nội khí quản được thực hiện khi bệnh nhân còn đang mê sâu (tức là “rút ống nội khí quản khi mê sâu”) nhằm tránh kích thích các phản xạ đường thở. (Xem ‘Hồi tỉnh’ ở dưới.)
- Lựa chọn kỹ thuật gây tê/gây mê:
Chăm sóc gây mê có giám sát (MAC), gây tê vùng trục thần kinh, hoặc các kỹ thuật gây tê vùng khác là những lựa chọn tốt cho bệnh nhân mới mắc URI hoặc bệnh nhân mắc URI cấp tính phải phẫu thuật cấp cứu hoặc bán cấp, nếu khả thi. Việc tránh gây mê toàn thân kết hợp soi thanh quản và đặt ống nội khí quản hoặc sử dụng mặt nạ thanh quản (SGA) có thể làm giảm nguy cơ kích thích thanh quản và co thắt phế quản. (Xem ‘Lựa chọn phương pháp vô cảm’ ở dưới.)
- Thời điểm thực hiện các phẫu thuật chương trình:
Chiến lược của chúng tôi về thời điểm tiến hành gây mê ở bệnh nhân trưởng thành phụ thuộc vào tính cấp tính của URI hoặc sự tồn tại của các triệu chứng nặng do đợt cấp của bệnh lý hô hấp mạn tính, được cân nhắc kỹ lưỡng với các nguy cơ khi hoãn thủ thuật dự kiến. (Xem ‘Thời điểm thực hiện các thủ thuật/phẫu thuật chương trình’ ở dưới.)
- Đối với bệnh nhân mới mắc URI nhưng hiện tại không có triệu chứng, chúng tôi hiếm khi hoãn phẫu thuật, mặc dù tình trạng tăng phản ứng đường thở có thể kéo dài từ 2 đến 6 tuần sau khi mắc URI.
- Đối với bệnh nhân mắc URI cấp tính có triệu chứng nặng hoặc có tiền sử hen phế quản, chúng tôi hoãn phần lớn các phẫu thuật chương trình cho đến khi các triệu chứng thuyên giảm từ 1 đến 2 tuần. Phản ứng tăng nhạy cảm của đường thở có thể kéo dài đến 15 ngày sau khi URI đã khỏi hoàn toàn.
- Đối với bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) từ trung bình đến nặng hoặc bệnh phổi hạn chế, phẫu thuật chương trình sẽ bị hoãn nếu có bất kỳ dấu hiệu và triệu chứng nào của URI cấp tính, đồng thời tiến hành điều trị thích hợp. Vì thời gian phục hồi về trạng thái nền sau đợt cấp COPD ở mỗi người là khác nhau, thời gian hoãn phẫu thuật sẽ được cá thể hóa cho từng bệnh nhân.
- Thời điểm thực hiện các phẫu thuật cấp cứu hoặc bán cấp:
Đối với các phẫu thuật cấp cứu hoặc bán cấp, thường vẫn có đủ thời gian để tiến hành đánh giá cơ bản đường thở trên và dưới, đồng thời cho bệnh nhân thở thuốc giãn phế quản dạng hít nếu có tiếng rít (do URI và/hoặc tiền sử hen phế quản hay COPD). (Xem ‘Phẫu thuật cấp cứu hoặc tối khẩn’ ở dưới.)
- Cân nhắc trong giai đoạn hậu phẫu:
Các biến cố hô hấp bất lợi (ví dụ: co thắt phế quản, giảm bão hòa oxy máu) có thể xảy ra trong giai đoạn hậu phẫu sớm. Quyết định về khu vực hồi sức (ví dụ: đơn vị hồi tỉnh [PACU] hay đơn vị hồi sức tích cực [ICU]) phụ thuộc chủ yếu vào các yếu tố đặc thù của cuộc phẫu thuật và của riêng người bệnh. Tuy nhiên, việc tăng mức độ theo dõi sau mổ trong thời gian ngắn có thể là cần thiết đối với những bệnh nhân mắc URI nếu đã xảy ra các biến cố hô hấp bất lợi trong mổ. (Xem ‘Quản lý hậu phẫu sớm’ ở dưới.)
