TÓM TẮT
- Chỉ định
Tất cả bệnh nhân nghi ngờ hoặc đã xác định thiếu máu cục bộ hoặc nhồi máu cơ tim (MI) cần được thực hiện ECG sớm sau khi cân nhắc chẩn đoán. Hầu hết bệnh nhân sẽ cần đo ECG theo chuỗi. (Xem thêm ‘Chỉ định’ ở dưới.)
- Thời điểm đặt các chuyển đạo không chuẩn
Các chuyển đạo không chuẩn nên được đặt cho những bệnh nhân có bằng chứng nhồi máu cơ tim thành dưới hoặc thành bên (hình 2 và hình 3). (Xem thêm ‘Khi nào cần đặt các chuyển đạo không chuẩn?’ ở dưới.)
- Hình ảnh trong nhồi máu cơ tim ST chênh lên (STEMI)
Những bất thường mới ở đoạn ST và sóng T có thể là biểu hiện của thiếu máu cục bộ cơ tim (và đôi khi là nhồi máu cơ tim), sau đó có thể dẫn đến hình thành sóng Q. Tuy nhiên, ECG có thể bình thường hoặc không đặc hiệu ở bệnh nhân thiếu máu cục bộ hoặc nhồi máu cơ tim. (Xem thêm ‘Giới thiệu’ và ‘Sự vắng mặt bất ngờ của các dấu hiệu chẩn đoán’ ở dưới.)
- Vị trí tổn thương cơ tim
- Tổn thương thành trước hoặc thành bên:
ST chênh lên hoặc xuất hiện sóng Q ở một hoặc nhiều chuyển đạo trước tim (V1 đến V6) và các chuyển đạo I, aVL thường được dùng để gợi ý thiếu máu cục bộ hoặc nhồi máu cơ tim thành trước hoặc thành bên (dạng sóng 2A, dạng sóng 2B và dạng sóng 9). (Xem thêm ‘Nhồi máu cơ tim thành trước, thành bên và vùng mỏm’ và ‘Nhồi máu cơ tim thành trước trên ECG’ ở dưới.)
- Tổn thương thành dưới:
Sự thay đổi đoạn ST hoặc xuất hiện sóng Q ở các chuyển đạo II, III và aVF gợi ý thiếu máu cục bộ hoặc nhồi máu cơ tim thành dưới (dạng sóng 5). Cần thực hiện ECG các chuyển đạo bên phải khi có ST chênh lên thành dưới để đánh giá tình trạng nhồi máu thất phải (hình 2). (Xem thêm ‘Nhồi máu cơ tim thành dưới và thất phải’ và ‘Nhồi máu cơ tim thành dưới trên ECG’ ở dưới.)
- Tổn thương thành sau:
Chẩn đoán ECG của nhồi máu cơ tim cấp thành sau (hoặc thành sau – bên) đặc trưng bởi ST chênh lên ở các chuyển đạo đặt tại vùng lưng của tim, ví dụ: V7 đến V9, thường kèm theo ST chênh xuống đối ứng ở chuyển đạo V1 và V2 (dạng sóng 4). (Xem thêm ‘Nhồi máu cơ tim thành sau’ ở dưới.)
- Tổn thương thành trước hoặc thành bên:
- Hình ảnh trong nhồi máu cơ tim không ST chênh lên
Bệnh nhân nhồi máu cơ tim không ST chênh lên (NSTEMI) điển hình thường có ST chênh xuống và/hoặc đảo ngược sóng T ở hai hoặc nhiều chuyển đạo, nhưng cũng có thể không có thay đổi trên ECG. (Xem thêm ‘Nhồi máu cơ tim không ST chênh lên (NSTEMI)’ ở dưới.)
- Các dấu hiệu khác của thiếu máu cục bộ hoặc nhồi máu cơ tim
Các dấu hiệu khác bao gồm:
- Hình ảnh đảo ngược sóng T vùng động mạch liên thất trước (mô hình Wellens):
Một số bệnh nhân thiếu máu cục bộ cơ tim có hình ảnh sóng T “vương miện” đảo ngược sâu ở nhiều chuyển đạo trước tim (ví dụ: V1 đến V4) với mức độ ST chênh lên tối thiểu hoặc không chênh (dạng sóng 9).
- Dấu hiệu de Winter (hay dấu hiệu Dressler-DeWinter):
Một số bệnh nhân tổn thương đa nhánh có thể xuất hiện sóng T siêu cấp (“dấu hiệu de Winter”). (Xem thêm ‘Dấu hiệu de Winter’ ở dưới.)
- Hiện tượng bình thường hóa giả của sóng T:
Những bệnh nhân có ECG cơ bản cho thấy sóng T đảo ngược bất thường có thể xuất hiện hiện tượng bình thường hóa sóng T nghịch lý (bình thường hóa giả) trong các đợt thiếu máu cục bộ xuyên thành cấp tính. (Xem thêm ‘Bình thường hóa giả của sóng T’ ở dưới.)
- Hình ảnh đảo ngược sóng T vùng động mạch liên thất trước (mô hình Wellens):
- Các tình trạng khác gây ST chênh lên
ST chênh lên có thể xảy ra trong các bệnh lý khác (bảng 2, dạng sóng 8, dạng sóng 11 và dạng sóng 12). (Xem thêm ‘ST chênh lên hoặc chênh xuống’ ở dưới.)
