TÓM TẮT
Vai trò và các loại thuốc cắt cơn hen – Thuốc cắt cơn chủ yếu được sử dụng để giải quyết tình trạng co thắt phế quản khi xuất hiện các triệu chứng hen cấp tính, mặc dù một số hoạt chất có thể mang lại những hiệu quả bổ sung. Các thuốc cắt cơn thường dùng nhất bao gồm: đơn trị liệu bằng thuốc kích thích beta-2 tác dụng ngắn (SABA), phối hợp SABA với glucocorticoid đường hít, hoặc phối hợp thuốc kích thích beta-2 tác dụng kéo dài khởi phát nhanh (LABA) với glucocorticoid đường hít. (Xem thêm mục ‘Giới thiệu’ và ‘Các loại thuốc cắt cơn’ ở dưới.)
Thuốc kích thích beta-2 tác dụng ngắn (SABA) – SABA đường hít là nền tảng trong quản lý các triệu chứng hen cấp và đợt cấp (bảng 1). Những thuốc này thường giúp cải thiện nhanh các triệu chứng cấp tính như ho, khò khè, nặng ngực và khó thở. (Xem thêm mục ‘Thuốc kích thích beta-2 tác dụng ngắn (SABAs)’ ở dưới.)
Phối hợp Glucocorticoid và thuốc kích thích beta-2 – Glucocorticoid đường hít và thuốc kích thích beta-2 tác động tương hỗ, giúp tăng cường đáp ứng của thuốc này khi được sử dụng đồng thời với thuốc kia. (Xem thêm mục ‘Phối hợp glucocorticoid và thuốc kích thích beta-2 đường hít’ ở dưới.)
Hướng tiếp cận điều trị cắt cơn – Hướng tiếp cận đề xuất để điều trị cắt cơn (cứu trợ) cho trẻ em mắc hen như sau:
- Hen dai dẳng mức độ trung bình đến nặng
- Đối với trẻ từ 4 đến 11 tuổi mắc hen dai dẳng mức độ trung bình đến nặng đang điều trị bậc 3 hoặc bậc 4: Chúng tôi khuyến cáo sử dụng glucocorticoid đường hít phối hợp với LABA khởi phát nhanh (ví dụ: formoterol) cho cả điều trị duy trì hàng ngày và điều trị cắt cơn (liệu pháp duy trì và cắt cơn đơn nhất [SMART]) thay vì chỉ dùng SABA để cắt cơn (Khuyến cáo 2C).
- Đối với trẻ từ 4 đến 11 tuổi mắc hen dai dẳng mức độ nặng đang điều trị bậc 5 hoặc 6: Chúng tôi khuyến cáo sử dụng SABA để cắt cơn thay vì liệu pháp SMART (Khuyến cáo 2C). (Xem thêm mục ‘Triệu chứng cấp ở bệnh nhân hen dai dẳng’ ở dưới.)
- Hen cắt quãng và hen dai dẳng mức độ nhẹ – Đối với hầu hết trẻ em mắc hen mức độ nhẹ hơn (bậc 1 hoặc bậc 2) có nhu cầu sử dụng thuốc cắt cơn (cứu trợ), chúng tôi khuyến cáo đơn trị liệu bằng SABA thay vì phối hợp với glucocorticoid đường hít (Khuyến cáo 2C). Ở trẻ trên 5 tuổi không điều trị kiểm soát hàng ngày, một lựa chọn thay thế cho đơn trị liệu SABA là sử dụng glucocorticoid đường hít liều thấp mỗi khi dùng SABA. (Xem thêm mục ‘Triệu chứng cấp ở bệnh nhân hen dai dẳng’ và ‘Triệu chứng cấp ở bệnh nhân hen cắt quãng/khò khè’ ở dưới.)
- Trẻ nhỏ khò khè cắt quãng do virus – Ở trẻ nhỏ (≤ 4 tuổi) có tình trạng khò khè cắt quãng do virus, có thể sử dụng một đợt ngắn glucocorticoid đường hít liều cao bắt đầu từ khi khởi phát bệnh hô hấp, phối hợp với SABA khi cần thiết. Nội dung này được thảo luận chi tiết tại mục riêng. (Xem “Điều trị khò khè tái phát do virus ở trẻ nhỏ”, phần ‘Liệu pháp dự phòng cắt quãng’.)
